Groen Nieuws
Image default

De universele basisbehoeften van de mens

Universele basisbehoeften van de mens

Mensen die geen waarde hechten aan de natuur, zijn meestal in hun kinderjaren weinig in contact geweest met de natuur. Mensen die weinig geven om hun uiterlijk of gezondheid, kunnen dit gedrag gevormd hebben door een gebrekkige opvoeding. Groennieuws.nl gaat wat meer in op de mogelijke oorzaak van dit gedrag.

Universele basisbehoeften

De eerste universele basisbehoefte om te kunnen leven van een kind zijn: voedsel, drinken, rust, slaap en beschutting. Indien je daarnaast een kind voldoende genegenheid, structuur en aandacht geeft, ontstaat er bij het kind een gevoel van veiligheid en geborgenheid en leert het mensen te vertrouwen. Basis behoeftes zijn een voorwaarde voor een kind om zich stabiel te kunnen ontwikkelen. Voor jongeren die in de pubertijd komen, komen daar basisbehoeften bij, door een veranderlijke hormoonhuishouding. Hierdoor ontstaan behoeften om intieme en seksuele relaties aan te gaan. Als aan deze basisbehoeften is voldaan, ontstaat ook bij een volwassenen voldoening, geluk, rust, het gevoel van geborgenheid, stabiliteit en plezier. Een gebrek aan vervulling van deze behoeften kan leiden tot angst, onrust en wanhoop en kan geestelijke en lichamelijke gezondheidsklachten met zich mee brengen

Hechtingsstoornis

Een pasgeboren katje dat in het wild wordt geboren en de eerste maanden opgroeit in een omgeving zonder aanwezigheid of koestering van mensen, kan zich zijn hele leven schuw blijven gedragen naar mensen. Hieruit blijkt wel dat de eerste levensmaanden cruciaal zijn geweest, voor een veilige hechting naar mensen toe.

Veilige hechting bij baby’s

Bij baby’s of jonge kinderen is de hechting ook heel belangrijk en vormt dit de wederzijdse band tussen een kind en zijn ouders of verzorgers. Een kind hecht zich in zijn eerste jaren meestal aan zijn ouders en die band ontstaat al tijdens de zwangerschap. Ook andere verzorgers kunnen daarin een goede rol spelen en er kan ook een band ontstaan met een paar andere mensen, zoals bijvoorbeeld opa’s en oma’s of een buurvrouw die vaak oppast. Van alle kinderen is 70% rond hun vierde levensjaar veilig gehecht en dat zal een positieve bijdrage leveren voor de rest van zijn leven. Het heeft ouders leren te vertrouwen en zal dat vertrouwen ook snel hebben bij anderen. Als een kind onveilig is gehecht, doordat ouders te weinig aandacht hebben gegeven, door omstandigheden als oorlog of stoornis zoals autisme, zal het minder gevoelens tonen voor zijn ouders en zijn sociale omgeving. Een hechtingsstoornis kan ook bij kinderen ontstaan als het gevolg van een onveilige omgeving, omdat ouders vaak ruzie maken of fysiek geweld vertonen. Maar ook door emotionele ervaringen, zoals een scheiding of sterfgeval van een van de ouders, kunnen het gedrag van een kind bepalen op latere leeftijd. Kortom, een normaal kind zal veiligheid en liefde ervaren als de ouders een stabiele en liefdevolle opvoeding bieden en dat is met name belangrijk in de eerste vier jaar. Deze kinderen die liefde hebben ervaren, zullen op latere leeftijd het leven meer als gemakkelijk ervaren en kunnen beter omgaan met veranderingen.

Goede ouders zijn onmisbaar

Ouders zijn dus onmisbaar voor een kind en een goede opvoeding is van levensbelang. Het zijn de ouders (opvoeders) tenslotte die een kind een bepaalde ervaring meegeven in de opvoeding, die het kind kan gebruiken voor de rest van zijn leven. Het kind leert bij een positieve ervaring in zijn jeugd, deze te gebruiken om het leven positief te benaderen en weet vervolgens vol vertrouwen in het leven te staan. Heeft het kind echter een gebrekkige opvoeding, dan is de basis ook gebrekkig en dit kan bijvoorbeeld ernstige zelftwijfel geven, waardoor zijn zelfvertrouwen onvoldoende blijft. Dit heeft weer invloed op zijn beleving, voor de rest van zijn leven. De levensverloop ligt echter niet vast, maar de onzekerheid blijft wel een grote invloedrijke factor. Het gedrag en zelfvertrouwen is bij een volwassenen wel te veranderen, maar moeilijk en is slechts te beïnvloeden door positieve ervaringen in een sociale leefomgeving.

Terug naar de basis behoeften van een kind

Zoals hierboven beschreven, heeft een kind een voorziening van bepaalde basisbehoeften nodig. Indien een kind in zijn jeugd tekort komt aan zijn basisbehoeften, kan dit gevolgen hebben voor zijn directe welbevinden, maar ook voor zijn gedrag in de toekomst. Indien een kind bepaalde basisbehoeften door zijn ouders niet heeft gekregen, kan het deze bij het volwassen worden gaan opvullen met een eigen manier van invulling. Sommige van die manieren zijn constructief: opbouwend, vormend door bijvoorbeeld iets voor anderen te gaan betekenen. Maar sommige kinderen die in de puberteit zitten of volwassen worden kunnen ook meer destructief gedrag laten zien, door zich te verzetten, weinig vertrouwen te vertonen in hun medemens en o.a. door gebruik van alcohol, drugs of ongezond of veel te gaan eten om zich fijn te voelen (compensatie). Zijn de behoeften alsnog onvoldoende vervuld, ontstaan er emoties (decompensatie) zoals boosheid, frustratie, angst, verdriet, machteloosheid, wanhoop. Wanneer de behoefte wel vervuld is dan kan dit een goed gevoel geven dat leidt tot plezier, geluk, rust, voldoening, veiligheid, hoop, trots, verbinding, opluchting, dankbaarheid, vervulling, vitaliteit of enthousiasme.

Veiligheid en zekerheid

Een mens is een sociaal dier dat goed functioneert, indien er voldoende genegenheid is van een partner. Ook kan een mens goed functioneren binnen een groep, mits de persoon met waardering en respect wordt behandeld. Blijkt de relatie of bijvoorbeeld de werksfeer niet goed te zijn, dan ervaart de persoon niet de noodzakelijke veiligheid en zekerheid die nodig is om goed te kunnen functioneren. Dit kan zich vertalen in wantrouwen naar personen, gevoel van onveiligheid en negatieve gevolgen voor geestelijke en lichamelijke gezondheid. Bij een volwassene is het dan ook belangrijk dat er een plek is om te kunnen wonen, een goede werkplek met een stabiel inkomen (vast werk), een intieme relatie of voldoende vriendschappen. Hierdoor ervaart de volwassene door deze positieve en sociale contacten en zekerheid, geluk en veiligheid, wat nodig is om optimaal te kunnen functioneren.

Gezonde levenswijze

Vaak hangt ook een gezonde levenswijze bij een volwassene af, van of de leefomstandigheden stabiel en voorspelbaarheid zijn en als positief ervaren worden. Mocht dit goed zijn, dan pas ontstaat er een gevoel van rust, geluk en plezier en de behoefte om te investeren in je eigen gezondheid. Omgekeerd kan ook, omdat gezond voedsel en voldoende beweging je lichaam optimaal laat functioneren (afhankelijk van de gezondheid) geeft het een mens eerder een fit en goed gevoel waardoor hij beter functioneert.

Andere belangrijke behoeften

Er zijn nog veel meer behoeften die voor een mens een belangrijke rol kunnen spelen. Dit zijn o.a behoefte aan zelfontplooiing, succes en waardering, zingeving of emotionele behoeften. Maar deze hangen altijd samen met universele basisbehoeften zoals lichamelijke behoeften, opvoeding of veiligheid en zekerheid. Vooral het sociale aspect met anderen is heel bepalend.

Door: Guido Sparreboom
Beeld: Groen Nieuws

De slavernij is nog niet voorbij door de multinationals

Guido Sparreboom

Carnaval in binnenstad van Breda

Wesley van der Linde

Winst van multinationals belangrijker dan gezondheid

Guido Sparreboom

We gebruiken functionele en analytische cookies om uw ervaring op onze website te verbeteren. Gaat u hiermee akkoord? Ja, ik ga akkoord Details