Groen Nieuws
Image default

Hoe lang duurt het voor een bos om te herstellen na een bosbrand

De bosbranden worden eindelijk minder nu er halverwege januari 2020 regenval in Australië. Na maanden van droogte en aanhoudende bosbranden is er eindelijk regen in Australië. Hiermee zijn nog zeker niet de branden geblust en er zijn er momenteel nog honderden branden. Regionaal kan er 30 tot 80 millimeter regen vallen. Dat is niet genoeg om de droogte op te heffen, maar het helpt zeker bij het blussen van de branden. In het oosten van Australië kampen ze momenteel met hevige over stromingen. Op sommige plekken is in een dag tijd meer regen gevallen dan normaal gesproken valt in drie maanden tijd. De grond is momenteel dermate droog, dat water niet meer makkelijk de bodem insijpelt. Het gevolg is dat het water dan bovengronds over het land spoelt en de overvloedige regen erosie veroorzaakt door wegspoelen van grond en de weggespoelde as ook milieuproblemen zorgt. Zo spoelt het as weg naar de rivieren, vervuild het water en al honderdduizenden vissen zijn hierdoor gestorven.

De schade van de bosbranden zijn voor de natuur het meest rampzalig

Meer dan een miljard dieren zijn er tot nu toe omgekomen in Australië sinds het begin van de grote bosbranden in september. Het aantal gaat om de grotere diersoorten als zoogdieren, vogels en reptielen. Mogelijk is 30% van de gehele koala populatie van Australië omgekomen door de afschuwelijke vlammenzee. Ook heeft het vuur aan 28 mensen het leven gekost en 2000 huizen zijn in vlammen op gegaan. Zo’n 18 miljoen hectare is in as opgegaan.

Zeldzame dierenpopulaties in Australië lopen hierdoor de kans op uitsterven

Australië heeft unieke en soms zeldzame diersoorten waaronder diverse soorten buideldieren en eierleggende zoogdieren. Sommige soorten zoals de koala leven alleen van bepaalde eucalyptus bomen en sommige unieke diesoorten leven alleen in bepaalde gedeeltes van Australië. Ruim 240 diersoorten komen alleen op dit continent voor. Tegelijk heeft Australië het hoogste uitstervingspercentage voor zoogdieren ter wereld. De afgelopen twee eeuwen zijn meer dan dertig inheemse zoogdiersoorten verdwenen. De oorzaak is niet alleen de afname van leefgebied door bijvoorbeeld veeteelt. Ook door de droogte en toename van uitheemse diersoorten is de oorzaak dat hun aantal sterk terug gelopen. De bosbranden maken deze deze bedreiging van uitsterven alleen maar groter. Afgebrande bossen hebben jaren nodig om weer enigszins te herstellen en grotere boomsoorten doen er minstens 60 jaar over om de dieren weer van voldoende voedsel, leef en woonruimte te voorzien. Gelukkig groeien na een brand sommige eucalyptusbomen uit zich zelf ( door zaden) weer terug, maar dan moet de regen door klimaatverandering niet uitblijven.

Prachtige bossen zijn door de vlammenzee verdwenen

Alleen al in de Blue Mountains, een natuurgebied ten westen van Sydney met voornamelijk uit eucalyptus bossen, is voor de helft afgebrand. In dit natuurpark leven alleen al 400 soorten dieren en unieke plant en boomsoorten die alleen hier groeien. Na de regen zouden deze bossen over de jaren wel weer weten te herstellen, maar dat is niet altijd het geval met de zeldzame plant en diersoorten.

Jaarlijks vinden er meer dan 50.000 bosbranden plaats in Australië

Bosbranden waren er altijd al in de zomerperiode van Australië. Maar het is nog nooit eerder voorgekomen dat ze zo vroeg in een jaar begonnen zijn. Het bosbrandenseizoen wordt per jaar langer en heftiger wegens de opwarming van de aarde. Het klimaat verandert en hierdoor wordt het steeds warmer en temperaturen boven de 40 graden worden de laatste jaren steeds vroeger en voor langere tijd gemeten.

Droogte is de gevaarlijkste factor voor bosbranden, maar ook voor de natuur

Deze ergste bosbranden crisis in Australië is begonnen door aanhoudende droogte in november, met het invallen van de Australische zomer. Maar deze extreme droogte is al veel langer bezig en houdt nu al drie jaar aan. In 2019 was het droogste jaar ooit gemeten en de zomer 2018-2019 – was de heetste zomer ooit. En deze zomer brengt opnieuw hitterecords. Dat de branden ook dit jaar opnieuw zijn ontstaan, heeft alles te maken met de klimatologische omstandigheden: op veel plaatsen is de Australische natuur volkomen uitgedroogd. Veel planten zijn dood en alles vat vlam bij een enkele vonk door een kampvuur of door een natuurlijke oorzaak zoals bliksem. Gezien de omvang en intensiteit van het vuur, is ‘blussen’ ook technisch onmogelijk. De Australische brandweer kan het vuur door overwaaiende vonken van andere branden niet de baas. Ze kunnen hooguit proberen enkele strategisch belangrijke plekken te beschermen.

Het heetste gedeelte van de zomer nog moet komen

Er is maandenlange regen nodig om zo’n vochttekort aan te vullen. Als nu na een enkele bui de zon weer gaat schijnen, is veel vegetatie in een mum van tijd opnieuw kurkdroog, waardoor opnieuw veel branden kunnen ontstaan of oude branden weer kunnen aanwakkeren. Ook voor de komende jaren is Australië wel zeker onder hevig aan bosbranden, maar ook onderhevig aan droogte. De landbouw loopt hierdoor gevaar, die een belangrijke factor is om de economie stabiel te houden.

De voorruit zichten zijn niet goed voor Australië

Met de opwarming van de aarde, (waar Australië net zo goed aan mee doet zolang hij zijn kolenmijnen openhoud), zullen de problemen door droogte alleen maar toenemen. Wereldwijd is de aarde sins de industrialisatie, al tussen de 1,1 en 1,2 graden warmer geworden. Australië zelf ligt iets boven het gemiddelde: het is er ruim anderhalve graad warmer dan een eeuw geleden. Dit heeft een groot effect op het weer: de luchtdruk is er dan relatief hoog en houdt vervolgens depressies en regen op afstand. Ook het zeewater warmt op en brengt droge warme lucht het binnenland in. Bomen houden het klimaat koel en vochtig, maar bij de afname van bossen door bosbranden wordt ook het klimaat droger.

Australië loopt sterk achter wat betreft klimaatdoelen

De regering van Australië (partij van Morrison) wil de kolenindustrie niet verkleinen en is weinig actief op het gebied van groene energie. Australië is met afstand de grootste exporteur van kolen ter wereld en het vierde land op de lijst van steenkoolproducenten. De premier benadrukt dat er tienduizenden Australiërs in de sector werken als argument om ze niet te sluiten. Vooral de oudere generatie heeft veel geld verdiend aan de mijnbouw en willen daar niet snel vanaf. Ze zien zich niet als de vervuiler van de aarde en wijzen naar landen als China en India. Maar de nieuwe generatie Australische jongeren maak zich wel degelijk zorgen en gaan steeds vaker de straat op om te protesteren. Ze eisen net zo als andere milieu bewuste burgers, dat de overheid klimaatveranderingen serieus neemt en de kolenmijnen gaat sluiten. Ook willen ze dat de regering meer moet doen om dergelijk natuurbranden te voorkomen, maar met weinig succes tot nu toe.

De vraag van mij persoonlijk is: wordt Australië een derde wereldland en waar moeten deze voormalige Europeanen blijven als het echt goed mis gaat?

Geschreven door: Guido Sparreboom
Beeld: Wesley van der Linde Fotografie

Diesel en benzine auto’s veroorzaken longkanker

Guido Sparreboom

Duurzame energiebronnen als zon, wind en aardwarmte geen luchtvervuiling

Guido Sparreboom

Broeikasgassen en de opwarming van de aarde

Guido Sparreboom

We gebruiken functionele en analytische cookies om uw ervaring op onze website te verbeteren. Gaat u hiermee akkoord? Ja, ik ga akkoord Details