Groen Nieuws
Image default

Huishoudelijk afval scheiden en recyclen

Huishoudelijk afval scheiden en recyclen: Momenteel wordt er in Nederland 60% van al het huishoudelijk afval gescheiden. De overheid wil 75% minder afval in 2020, waarbij het restafval (vuilnis) per inwoner omlaag zal moeten van 200 kilo  (2015) naar 100 kilo. De vele gemeente inzameling punten van papier, glas, groenafval en plastic, maken dat het doel behaald kan worden. Ook de Gemeente stort of milieu straten zijn een uitkomst om dit doel te bereiken. Hoe meer we ons daar ook voor inzetten om gezamenlijk dit doel te behalen, hoe beter! Het is voor het milieu, het tegen gaan van de opwarming van de aarde, maar uiteindelijk ook  voor onze gezondheid, omdat er minder water, bodem en luchtvervuiling is. Om het helemaal op en top te doen, kan je naast recyclen ook natuurlijke of duurzame producten kopen en nog beter, minder of 2e hands spullen.

Door zelf te scheiden of recyclen van afval, zorg je dat er minder restafval ontstaat
Het is een fabel dat veel gescheiden afval bij de afvalcentrale opnieuw bij elkaar worden gegooid en alsnog worden verbrand in de verbrandingsovens. Het is namelijk goedkoper om gescheiden afval te verwerken, dan een hoop gemengd afval te verbranden. Wel gebeurt het een enkele keer, dat partijen apart ingezameld afval afgekeurd worden, omdat er te veel afval bij zit dat er niet bij hoort. Dat afval kan dan niet meer gescheiden worden verwerkt. Zoals ingezameld papier waar veel huisvuil bij is gekomen of groenafval met veel plastic erin, glas waar spiegel glas bij is gegooid etc. Afval scheiden loont de moeite en het is goedkoper en gemakkelijker voor de afvalcentrale om het te scheiden en uiteindelijk weer te kunnen hergebruiken.
Voor vuilverbranding worden veel fossiele brandstoffen gebruikt
Recyclen zorgt ervoor dat er minder fossiele grondstoffen worden gebruikt die vaak met veel fossiele brandstoffen moeten worden gewonnen en getransporteerd. Bij veel producten zoals glas, metaal en plastic wordt hierdoor de Co2 uitstoot vergroot, waardoor de opwarming van de aarde versneld doorgaat. Het is veel minder vervuilend om glas plastic en papier te hergebruiken. Voor plastic alleen al wordt 10% van al onze aardolie gebruikt die wereldwijd wordt geproduceerd. Helaas is het niet altijd goedkoper zoals bij glas en papier, om plastic te recyclen. Maar de producent en vervuiler zal uiteindelijk voor deze kosten moeten opdraaien. Ook van ander goed gerecycled materiaal kunnen grondstoffen worden bespaard en worden hergebruikt. Zo  kunnen uit computers of mobiele telefoontjes goud, koper en zilver of andere kostbare netalen terug gewonnen worden in een verwerkingsbedrijf.Soms kunnen drinkpakken en plastic bij elkaar in de vuilnisbak gegooid worden. Dit is alleen bij sommige gemeente die hiervoor een nascheiding installatie hebben.
Filters van afvalcentrales kunnen niet alle vervuilende stoffen eruit filteren

Van groot belang is ook om batterijen, spaarlampen, verf en andere chemisch afval te scheiden. Deze kunnen anders in de verbrandingsovens komen en de gevaarlijke chemische stoffen alsnog in het milieu belanden tijdens de verbranding. Zo zit er in spaarlampen het meest vervuilende kwik, die ook zelfs levensbedreigend kunnen zijn. Zo is ook verf en vele andere kunsstoffen chemisch en sterk vervuilend. Indien deze stoffen ( lampen, batterijen verf, PVC) bij het huisafval terecht komen, kan het niet altijd goed door de afvalcentrale worden gescheiden en is er een kans dat het in de verbranding ovens terecht komt. De rook die bij de verbranding vrijkomt, zal eerst door filters gaan, maar ook deze filters kunnen niet alle schadelijke stoffen uitfilteren en een deel van de schadelijke stoffen belanden alsnog via de lucht in het milieu. Het is niet moeilijk om in te denken wat er gebeurd als deze stoffen in onze longen komen, in de natuur of op de landbouw voedsel gewassen.Ook het as en de afvalresten (slakken) zijn een probleem voor het milieu. In het as of slakken zitten nog steeds (voor een klein deel) schadelijke stoffen en eenmaal gestort op afvalstortplaatsen kan er bodem en water vervuiling ontstaan.

Wees wijs met blik

Niet alles kan door de vuil sortering bedrijven uit het restafval gehaald worden en beland in de verbrandingsovens. IJzeren blikjes of voorwerpen van metaal, kunnen met een magneten voor 95% uit het restafval gehaald worden, maar aluminium blikjes voor hooguit 30% omdat het niet magnetisch is. Beter is om het aluminium ( folie) te verzamelen en naar de vuilstort te brengen en daar in de metaalbak te gooien. Ook kan je het gewoon voorkomen om geen drinken of voedsel uit aluminium verpakkingen te kopen.

Plastic is sins de jaren 50 niet meer weg te denken, maar is een zeer grote vervuiler voor het milieu en ons lichaam en moet zo snel mogelijk gestopt worden.

Plastic vervuiling vormt wereldwijd een groot probleem. Plastic verteerd niet en in veel (arme) landen ligt het overal en spoelt het zelfs via de rivieren naar zee. Eenmaal in zee vormt dit zwerf plastic de micro of ‘plastic soep’. Dit zijn uiterst kleine afgebroken plastiek deeltjes die ook in het plankton en vissen terecht kunnen komen. In Nederland wordt veel van het plastic gerecycled en sinds 2015 zijn de gemeenten verantwoordelijk voor het inzamelen en sorteren van het huisafval plastic. Maar als het in arme landen niks oplevert, blijft het op straat liggen en geeft momenteel een giga vervuiling. In Nederland zorgt de overheid met subsidies dat er de mogelijkheid er is om het huisafval plastic ( via de Gemeente) in te zamelen. Het plastic van bedrijven is vaak van een laagwaardige soort ( folie) die vanwege de kosten om het te hergebruiken meestal in de verbranding ovens terecht komt. Wel kan die brandbare plastic stroom opleveren. Maar dit blijft een niet duurzame oplossing en de stroom kan toch zeker niet gerekend worden als ‘groene stroom’.

Europa moet zijn eigen afvalberg zien te minderen en niet dumpen in arme landen

Voorheen ging veel afval plastic van Europa naar China die het hergebruikte. Maar China en ook andere Aziatische landen hebben zelf genoeg afval plastic en de invoer is dan ook gestopt. Wel wordt er nog wel illegaal plastic gedumpt in Azië dat vanuit Europese landen daar illegaal nog naartoe wordt gescheept.

Ingezameld afval van burgers wordt altijd hergebruikt, maar van bedrijven niet altijd. Bedrijven zijn verplicht hun afval te laten verwerken door een erkend afvalbedrijf, maar die verwerkers zijn niet gebonden aan Europa. Oud plastic was tot vorig jaar nog handelswaar dat geld opleverde in China en Azië. Maar sinds China in januari 2019 de havens sloot voor laagwaardig plastic, is de markt voor plastic ingestort. Nu kost het recyclen van bedrijf afval plastic zelfs twee keer zoveel door het te recyclen dan nieuw plastic. Het bedrijfsafval plastic dat bij de vuilverwerking bedrijven aangeboden wordt is vaak ook van een lagere kwaliteit en wordt dan maar verbrand. Zo is folie een plastic soort die van lagere kwaliteit is. Omdat de verwerking duur is, wordt het nog steeds illegaal verscheept naar arme landen. Als een lading eenmaal de haven verlaat, is deze buiten het zicht van de autoriteiten. Het gevolg hiervan is dat het plastic in arme landen illegale wordt gestort waardoor chemische stoffen in het milieu komen of verbrand zonder filters.

Milieuorganisaties willen dat Europa zelf zijn verantwoording neemt en de hoge plastic productie stopt en zelf zijn plastic recyceld

Wij in Europa moeten ons eigen afval recyclen  en milieubewegingen hebben het Chinese verbod dan ook verwelkomd omdat veel afvalstoffen uit Europa goedkoop zonder goede maatregelen te treffen als filters wordt gedumpt en verbrand. Europa krijgt hierdoor wel voor het eerst last van zijn hoge plastic productie en zal om kosten te sparen, moeten minderen. Het bedrijfsafval plastic kost te veel geld.  Minder plastic is dan ook de uitkomst om dit probleem op te lossen.

Het Europees Parlement stemde 2019 dan ook in op een flinke inperking van plasticproductie en gebruik. Zo is er in Europa een algeheel verbod op wegwerpplastic rietjes, plastic bestek en borden.  Ook drank- en voedselverpakkingen van piepschuim, roer-en wattenstaafjes, ballonstokjes en zakjes van dun plastic vallen onder het verbod. Bovendien moeten producenten van onder meer sigarettenfilters en bepaalde voedsel- en drankverpakkingen in 2021 mee betalen voor de opruimkosten van hun zwerfafval.

Andere maatregelen in Europa tegen onze plastic berg zijn

De lidstaten moeten 90 procent van alle plastic flessen gescheiden inzamelen tegen 2029 en vanaf 2030 moeten alle nieuwe plastic flessen uit minstens 30 procent gerecycled materiaal bestaan. Het gebruik van wegwerpbekers en fastfoodverpakkingen moet worden teruggedrongen.

De vervuiler betaald voor inzameling en verwerking van het afval
Elk huishouden betaalt nu mee voor de inzameling en verwerking van afval via gemeentelijke afvalstoffenheffing of reinigingsrecht. De gemeenten kunnen zo de kosten die ze moeten maken verdelen onder hun inwoners. Hoe minder vuil we produceren, hoe lager de kosten uiteindelijk zijn. Ook is dat beter onze gezondheid en het milieu en die zijn onbetaalbaar
Ook tandpasta en cosmetica producten zorgen voor microplastic

Microplastics vormen een ongekend groot probleem, waar we de gevolgen nog niet precies van kennen. Omdat deze chemische microplastic deeltjes door organisme opgenomen worden, belanden ze in de voedselketen, waar wij ook deel van uitmaken. Microvezels vormen niet alleen in zee een probleem, ook worden ze verspreid door de lucht, drinkwater en voedselproducten op het land. Microplastics ontstaan dan ook niet alleen in zee, doordat het grote plastic in zee afbreekt tot microplastic. Ook komen er microplastic deeltjes in het milieu door chemische producten als cosmetica of kleding. Zo zijn de meeste verzorgingsproducten voor 10% gevuld met microplastics. Deze spoelen uiteindelijk weer door het douchepuntje weg. Maar ook in synthetische kleding (fleece, nylon, acryl, polyester) laten minuscule plastic vezels los bij het wassen. Bij het wassen van een enkel kledingstuk kan in één wasbeurt er voor zorgen dat er miljoenen microplastic deeltjes vrij komen in het afvalwater. Deze zijn zo klein dat ze rioolzuiveringsinstallaties passeren. Kledingstukken (fleece, nylon, acryl, polyester) lijken misschien duurzaam, maar zijn het niet!

In zee, vormen deze microdeeltjes de chemische plastic soep en worden opgegeten door plankton en zeedieren. De gevolgen voor het milieu, diersoorten en onze gezondheid zijn nog niet te overzien, maar kunnen alleen maar slecht uitvallen.

Stop met plastic zo snel mogelijk

De productie van plastic stijgt nog jaarlijks met 8% en de laatste tien jaar is er meer plastic geproduceerd dan in de hele twintigste eeuw. Jaarlijks wordt wereldwijd ongeveer meer dan 310 miljoen ton nieuw plastic aangemaakt. In 1950 ging het nog maar om vijf miljoen ton plastic. Van ongeveer de helft van al het plastic dat geproduceerd wordt, is voor eenmalig gebruik en wordt direct weggegooid. Plastic wordt een steeds groter probleem en moet kosten wat het kost gestopt worden.

kleine lichtpuntjes aan de horizon

India is met zijn 1,3 miljard inwoners een grote bijdrager aan de enorme hoeveelheid plastic afval wereldwijd.Maar niet alleen Europa treft maatregelen, ook Indiase milieuminister Harsh Vardhan maakte in  2018 tijdens een toespraak ( op de milieudag) bekend dat zijn land binnen vier jaar wegwerpplastic wil uitbannen. In 2022 mag er geen wegwerpplastic meer te vinden zijn.

Deze doelstelling is een behoorlijke opsteker voor alle milieuorganisaties ter wereld die strijden tegen mondiale vervuiling.

Door: Guido Sparreboom
Beeld: Wesley van der Linde

65.000 betogers in België voor betere klimaatakkoord

Guido Sparreboom

De Klimaatconferentie van Katowice 2018

Guido Sparreboom

Is het gat in de ozonlaag wel of niet afgenomen?

Guido Sparreboom

We gebruiken functionele en analytische cookies om uw ervaring op onze website te verbeteren. Gaat u hiermee akkoord? Ja, ik ga akkoord Details