Groen Nieuws
Image default

Nederland is het land van de bestrijdingsmiddelen

Bestrijdingsmiddelen / Pesticiden

Nederland is het land van de bestrijdingsmiddelen en er worden bijna nergens zoveel bestrijdingsmiddelen gebruikt in Europa als in Nederland. Bestrijdingsmiddelen zijn chemisch en moeten vooral plantenziekten en vraat van schadelijke insecten voorkomen. Maar alles wat leeft bestaat uit cellen, ook de mens. Kleine insecten gaan dood, maar grotere diersoorten en de mens kunnen door deze kleine hoeveelheden gif chronische ziekten of kanker krijgen. De lobby van de bestrijdingsmiddelen industrie en landbouwindustrie probeert er alles aan te doen om deze middelen als onschuldig te bestempelen en onderzoeken naar eigen hand te zetten. Ondanks dat het gebruik van deze chemische bestrijdingsmiddelen wel effectief is in de land- en tuinbouw is, worden de gevolgen voor onze gezondheid en het milieu sterk onderschat of niet voldoende onderzocht. Dit heeft er alles mee te maken dat de grootschalige landbouw, meer winst oplevert of zogenaamd productiever is, in vergelijking met de kleinschalige ecologische landbouw. Dit blijkt deels onterecht, omdat de kosten van de schade aan de volksgezondheid en milieu niet door worden berekend. Nederland loopt sterk achter ten opzichte van Europa met zijn 3% (max) aan biologische groente en fruit, terwijl andere landen al bewezen hebben dat de moderne manier van ecologische landbouw een duurzame en verantwoorde manier is om voedsel te produceren en de toekomst heeft.

Chemisch is giftig

Bestrijdingsmiddelen zijn dus chemicaliën die schadelijk zijn voor onze gezondheid, dier- en plantensoorten en ons leefmilieu. De moderne landbouwindustrie lijkt niet meer zonder landbouwgif te kunnen, maar is vergeten dat planten, dieren en mensen geen robots zijn en nog steeds uit cellen bestaan en dus niet tegen chemische middelen zijn opgewassen. Schadelijk insecten en onkruiden gaan dood, maar grotere diersoorten kunnen ernstig ziek worden en tenslotte ook dood gaan aan kanker. Ook het milieu is niet ingesteld op moeilijk afbreekbare chemische bestrijdingsmiddelen en laat het afweten. Onze gehele voedselketen raakt zo vergiftigd door deze chemische gif middelen. In ons lichaam zijn deze chemische gif middelen ook moeilijk afbreekbaar of worden niet geheel door het lichaam afgevoerd. Kleine hoeveelheden moeilijk afbreekbare chemische stoffen worden opgeslagen (in het vetweefsel) en kunnen zich ‘stapelen’. Ons DNA kan dan worden beschadigd en kanker is niet uitgesloten. De biologische landbouw is nog klein, maar wordt wel steeds groter. Insecten en onkruiden worden door tal van andere methoden bestreden, maar ook voor een deel met natuurlijk afbreekbare gif middelen. Hierdoor is de schade aan het milieu minimaal, omdat het kan worden afgebroken. Biologische bestrijdingsmiddelen zijn natuurlijk, maar een klein deel hiervan is net zo goed giftig voor mens en dier. Ook hier mag kritisch naar worden gekeken en dat gebeurt dan ook. De meest giftige natuurlijke gif soorten zijn dan al vervangen en worden niet langer meer gebruikt.

Chemisch landbouwgif

Van de 240 gebruikte pesticiden in Nederland, vormt de helft een serieus gevaar voor de volksgezondheid en een nog groter gevaar voor onze bijen en vogels. Voor ongeveer 1/3 van ons voedsel zijn we afhankelijk van bijen omdat deze nuttige insecten onze groente en fruit bestuiven. In China hebben ze de bijen in sommige gebieden door bestrijdingsmiddelen helemaal om ‘zeep’ geholpen en proberen ze handmatig vruchtbomen te bestuiven met kwastjes. Zijn wij de volgende die onze voedselproductie ten gronden richten?

Gelukkig zijn er nu Gemeenten aar kinderen zonder gevaar van Roundup op straat kunnen spelen. Hier wordt onkruid bestreden zonder gif en het kan dus wel!

Vogels zijn vooral ook insecten eters en door de sterke afname krijgen we meer schadelijke insecten, waardoor er meer gespoten moet worden. Pesticiden veroorzaken ecologisch gezien een neerwaartse spiraal. Uiteindelijk vernietigen we ook ons zelf.

Pesticiden zijn dichterbij dan je denkt

Niet alleen in de landbouw worden verdelgingsmiddelen of pesticiden gebruikt. Ook in de groenvoorziening en door de vele tuinliefhebbers wordt het middel tegen onkruid en insecten gebruikt als verdelgingsmiddel. Ongewild worden mensen op deze manier blootgesteld aan deze chemische toxische middelen, die bij aanraking door de huid gaan of in de longen komen door de lucht.

Wie loopt gevaar?

In de landbouw lopen mensen die met bestrijdingsmiddelen werken aanzienlijk meer gevaar dan mensen op afstand. Maar Iedereen loopt een reel gevaar om deze toxische stoffen meer of minder binnen te krijgen, waardoor gevaar op gezondheidsklachten toeneemt. De meeste chemische bestrijdingsmiddelen krijg je ongemerkt binnen en pas na lange tijd geeft het ziektebeelden die bijvoorbeeld tot vermoeidheid, dementie of Parkinson kunnen leiden…of lijden. Uit studies die statistische verbanden aantonen is gebleken dat blootstelling aan pesticiden verhoogde risico’s van het immuunsysteem, ontwikkelingsstoornissen, neurologische ziektes en bepaalde vormen van kanker kan veroorzaken. Indien kanker optreed bij de mens is de oorzaak vaak moeilijk aan te tonen. Bij onderzoek van bestrijdingsmiddelen bij proefdieren is meer dan eens kanker vastgesteld en dit is meer dan eens bewezen. Bijzonder genoeg worden deze onderzoeken op dieren als onvoldoende bewijs gezien of door de druk van de landbouwlobby en bestrijdingsmiddelenlobby genegeerd.

Ook is het slecht afbreekbare gif niet zomaar uit het milieu. Als het niet in de lucht of drinkwater uiteindelijk in ons lichaam is gekomen, dan kan het ook nog via de voedselketen waar wij deel van uit maken. Denk aan groente en fruit, maar ook de vis in de Noordzee die uiteindelijk ook nog delen van chemisch landbouwgif in zich kan hebben.

Wat kan landbouwgif veroorzaken:
  • Kanker
  • Neurotoxische aandoeningen
  • Onvruchtbaarheid
  • Allergieën
  • Ademhalingsproblemen
  • Hormonale verstoring
  • Genetische aandoeningen
  • Aantasting organen
  • Hart en vaatziekten

Het sterftecijfer onder mensen die in de landbouw werken is hoger dan mensen die uit het bedrijfsleven komen. De consument loopt beduidend minder risico op kanker omdat de hoeveelheid toxische stoffen veel minder is. Toch kan het bloot staan aan kleine beetjes gif ook grote gevolgen hebben, omdat gif moeilijk afbreekbaar is en het het lichaam moeilijk weer kan verlaten. Zo kunnen bestrijdingsmiddelen en schoonmaakmiddel, verf of hout verduurzaming middel en chemische industrie, allemaal een mede oorzaak zijn dat er nog meer kleine beetjes gif in het lichaam komen. Hierdoor kunnen deze kleine hoeveelheden toch gaan stapelen in het lichaam en een gevaar betekenen voor de gezondheid.

Gechloreerde koolwaterstofverbindingen

Slecht afbreekbare chemische gif middelen in het milieu kunnen nadat ze verboden zijn, nog steeds giftig zijn. Het is zelfs zo gevaarlijk dat deze middelen als DDT nu nog steeds niet weg zijn uit het milieu en nog steeds een gevaar betekenen voor mens en dier. DTT is een gechloreerde koolwaterstofverbinding, net zo als het middel Fipronil (van het eieren schandaal) en Neonicotinoïden (bijen gaan hier dood aan) Dieldrin, Aldrin en Heptachloor enz. Ze worden gebruikt als insecticiden en werden berucht om hun toxische profiel. Deze middelen hopen zich op in het vetweefsel van mensen en dieren. Bij vermagering komen deze gifstoffen weer vrij, met als gevolg dat er een grote sterfte was onder de vogels en vele andere dieren. Ook kunnen deze stoffen zeer schadelijke gevolgen hebben voor de gezondheid van de mensen. De meeste van deze middelen zijn sinds de jaren ‘80  van de vorige eeuw verboden.

Gif op groente en fruit

De resten bestrijdingsmiddelen, die als kleine residuen nog op de schil van de appel zitten of het blad van de spinazie, zijn moeilijk weg te wassen. Veel gewasbeschermingsmiddelen zijn juist tegen afspoeling van regenwater bestand. Groente of fruit afwassen heeft maar weinig effect, zelfs met warm water verdwijnt slechts maar een deel van het gif. Ook zit gif in het vruchtvlees, omdat planten nu eenmaal via de wortels en blad ook deze gifmiddelen opnemen. Schillen zou beter zijn, maar dan verdwijnen belangrijke voedingsmiddelen die vooral in de schil zitten. Ook koken heeft weinig of geen effect omdat het gif moeilijk door hitte is te neutraliseren.

Ander gevaar

Biologische landbouw wordt al snel onderuit gehaald door de landbouwsector en pesticiden lobby. Zo wordt er gezegd dat biologische landbouw minder productief is, omdat er bijna 20% meer grond nodig is voor dezelfde opbrengst. Voor de biologische veeteelt is zelfs 30’% meer land nodig. Niet wordt gekeken naar de vleesindustrie. Wereldwijd neemt veelteelt (ook door verbouw van voedsel van vee) zo’n 70% van alle landbouwgrond en dat is pas echt veel. De vervuiling van veeteelt en gangbare landbouw is enorm. Zo vervuilen de chemische middelen en de (kunst)mest het milieu en het drink- en grondwater. Ook vormt de ammoniak uit mest en chemische middelen een groot gevaar voor het bodemleven. Indien het bodemleven afsterft en de grond verzout wordt door de kunstmest, kunnen deze gronden onvruchtbaar worden. Dit heeft zich al voortgedaan op sommige landbouwpercelen in de USA en wordt langzaam maar zeker een probleem in de wereld.

Ongeboren kinderen baby’s en kleuters

Wanneer vrouwen worden blootgesteld tijdens zwangerschap, kan het landbouwgif rechtstreeks terecht komen bij de foetus in de baarmoeder. Dit is heel gevaarlijk voor het ongeboren kind, omdat het nog in ontwikkeling is en bijzonder kwetsbaar. Bij deze ongeborenen die zijn blootgesteld zijn aan pesticiden in de baarmoeder, werden onder andere vertraagde cognitieve ontwikkeling, gedragsstoornissen en aangeboren afwijkingen aangetoond. Ook na de geboorte kan het gif dat in het lichaam van de moeder zit nog worden doorgegeven via de moedermelk.

Kleine kinderen zijn kwetsbaarder dan volwassenen, omdat het lichaamsvolume kleiner is en ze minder goed in staat zijn om giftige stoffen af te breken. Er is ook een sterk verband aangetoond dat verband houdt met de blootstelling aan pesticiden en het aantal nieuwe gevallen van kinderleukemie. Kleuters kruipen met hun handen over de vloer en zijn over het algemeen kwetsbaarder dan volwassenen daar ze handen en voorwerpen in de mond steken.

Studies hebben aangetoond dat het DNA beschadigd kan raken door chemische landbouwbestrijdingsmiddelen. Dit kan over gegeven worden op de nieuwe generatie, waardoor het pesticiden gebruik, ook al is het inmiddels al verboden, nog steeds schade aanricht bij de toekomstige generaties.

Ecologische landbouw

Door landbouwgif is de gehele voedselketen in gevaar. Zo kan het gif uiteindelijk via eieren of vis weer bij de consument terugkeren en opnieuw schade aanrichten. Biologisch of Ecologisch boeren is dus noodzakelijk om landbouwgebieden en het milieu veilig te stellen.

Controle onvoldoende gebleken

De NVWA is de overheidsinstantie die ons voedsel steekproefsgewijs keurt op de toegestane hoeveelheid gif op voedsel. Helaas keuren ze alleen de buitenkant van het fruit en niet het vruchtvlees. De kleine hoeveelheden gif van een stuk fruit zijn veilig en zullen ook zeker niet snel de norm overtreden omdat de controle redelijk is. Maar als we drie appels eten in combinatie met veel groenten, dan kunnen deze kleine hoeveelheden de norm wel overschrijden. Ook dit wordt nog steeds onderbelicht al blijft het wel minimaal en is het niet iets waar we ons grote zorgen over hoeven te maken. Wel moeten we voorzichtig zijn en biologisch voedsel is dan ook aan te raden.

Door: Guido Sparreboom
Beeld: Guido Sparreboom

Nitrosaminen mogelijk kankerverwekkend

Guido Sparreboom

Waarom noten helpen bij het afvallen

Guido Sparreboom

Alles over huisstofmijt en allergie in de slaapkamer

Guido Sparreboom

We gebruiken functionele en analytische cookies om uw ervaring op onze website te verbeteren. Gaat u hiermee akkoord? Ja, ik ga akkoord Details