Gezondheid

Omega 3 en 6 moeten in balans zijn

Gordon's koffiezaak blushing
Wat kan je beter wel of niet eten?

Wanneer we een chimpansee in de dierentuin pizza, koekjes, ijsjes, patat, alcohol en vlees zouden voeren, zal het waarschijnlijk niet lang duren of het beest wordt ziek en raakt aan de diarree, omdat zijn darmflora er niet op ingesteld is. Mogelijk is na enkele maanden het beest doodziek en gaat het waarschijnlijk dood. De mens zijn oerdieet en die van een chimpansee verschilt niet veel,  maar wij moderne mensen laten ons vaak wel verleiden om dit ongezonde etenswaar te consumeren, terwijl het lichaam nog in de oerstand staat en niet met zijn tijd is meegegroeid. Het is dan ook niet zo gek dat obesitas, depressies, hoofdpijn, slapeloosheid, chronische ziekten als ontstekingen, kanker of hart- en vaatziekten dan ook veel meer zijn toegenomen gedurende de toename van bewerkt voedsel. We gaan liever voor gemakkelijk, goedkoop, lekker en snel voedsel, maar kwakkelen daarnaast wel met onze gezondheid en er treed hierdoor ook een snelle veroudering op van onze huid. Samen met wat andere ongewone eigenschappen zoals stress en veel zitten, zorgen we er voor dat we roofbouw plegen op ons lichaam en chronisch ziek worden. Natuurlijk kan je gezond leven en toch pech hebben met je gezondheid, omdat er iets genetisch niet goed is of omdat je vergiftigd bent door landbouwgif, fijnstof of andere chemische stoffen van bijvoorbeeld de industrie. Om kanker en chronische ziekten tegen te gaan kunnen antioxidanten afkomstig uit vers fruit en groente weerstand bieden tegen deze gevaarlijke ziekten of deze zelfs stoppen.

Omega 3 en 6 moeten in balans zijn, maar zijn dat zijn ze meestal niet!

Leuk weetje: Chimpansees kunnen zelf hun medicijnen uit het regenwoud halen en weten precies welke plant bij welke kwaal hoort. Als chimpansees zich niet lekker voelen, eten ze van planten die ze normaal gesproken helemaal niet lusten. Deze plantensoorten hebben een geneeskrachtige werking en kunnen buikpijn, koorts en hoofdpijn tegengaan. Wij mensen gebruiken vaak chemische medicatie. Het beste is natuurlijk om chronische ziekten te voorkomen door gewoon gezond te leven.

Essentiële voedingstoffen

De omega 3 en 6 zijn beiden belangrijke gezonde vetzuren (vetten) die het lichaam niet zelf kan aanmaken. Gezond voedsel bevat essentiële voedingstoffen die meestal het lichaam voorziet van alles wat het nodig heeft. Mocht er een verkeerd of ongezond voedingspatroon worden gehanteerd dan ontstaat er een gebrek en kunnen we (chronisch) ziek worden. Ook zonlicht is voor zo’n 70-90 procent belangrijk voor ons lichaam om de belangrijke vitamine D aan te kunnen maken. Het is een van de weinige vitamines die ons lichaam zelf kan aanmaken onder invloed van Uv-straling, waarbij in onze huid cholesterol omgezet wordt in vitamine D. Kortom: gezonde en gevarieerde voeding helpen het lichaam om in een optimale gezondheid te blijven.

Bewerkt voedsel

We hebben tegenwoordig heel veel soorten voedsel binnen ons bereik, maar omdat we afgeweken zijn van ons oerdieet krijgen we soms te veel van het ene binnen en ontstaat er gelijktijdig een tekort van het andere. Tegenwoordig eten we steeds meer bewerkt voedsel zoals bakkerijproducten, frituuroliën (o.a. zonnebloem), snoepgoed/koekjes en vele kant en klare producten (bewerkte producten) die plantaardige oliën bevatten, met name omega 6. Al deze bewerkte producten bevatten slechte vetten of transvetten. Ofwel, vetten die in de fabriek veranderd zijn. Zo worden vloeibare natuurlijke vetten of oliën, veranderd zodat ze hard en smeerbaar worden zoals de vele margarines. Het zijn vetten die gebruikt worden voor fastfood, chips, pizza’s, koekjes, taarten, snacks etc. Deze verhogen het (ongezonde) cholesterol en kunnen voor hart- en vaatziekten zorgen en andere chronische ziekten. Stop kanker en wees heel bedacht dat dit voedsel dat ook kan veroorzaken.

Omega 3 en 6 moeten in balans zijn

Omega-3 daarentegen krijgen we minimaal binnen en er is sprake van een ongelijke balans tussen die twee, wat wel belangrijk is om je gezondheid goed te houden. Voor 1945 was de verhouding Omega 3 : Omega 6 ongeveer 2:1, maar in 2018 kan dit in eigen land 2:25 zijn en in de USA 2:50. Deze disbalans heeft grote gevolgen voor de gezondheid. Omega 3 is een ontstekingsremmer terwijl omega 6 juist ontstekingen kan bevorderen en ook een rol kan spelen bij o.a. de toename van allergieën en kanker.

Ook aan omega 6 (ook wel linolzuur genoemd) worden positieve eigenschappen toegeschreven. Zo zou het slecht cholesterol afremmen en je afweersysteem versterken. Een te grote inname van omega 6 zou daarentegen juist ontstekingen bevorderen en de werking van insuline remmen.

Gezonde vetten

Tot de goeie vetten behoren de enkelvoudige en meervoudige onverzadigde vetten, veelal te herkennen aan hun vloeibare vorm. Het verschil tussen enkelvoudig en meervoudig zit ‘m in de samenstelling van de aanwezige vetzuren. Beide bevatten zogenaamde omega-vetzuren die allemaal een verschillende werking hebben.

Enkelvoudig onverzadigde vetten bevatten
  • Omega-3-vetzuren: vette vis, algen of zeewier, lijnzaad en walnoot(olie).
  • Omega-6-vetzuren: noten, zaden, plantaardige oliën (zonnebloemolie).
  • Omega-7-vetzuren: macadamia’s en wilde zalm.
  • Omega-9-vetzuren: olijfolie, hazelnoot(olie), avocado, sesamolie en kunnen worden aangemaakt door het lichaam.
Omega-3

De belangrijkste functie van omega-3 vetzuren is dat ze het reparatieproces van de cellen ondersteunen, waarmee ze bijdragen aan een verlaagd risico op hart- en vaatziekten, kanker, hersenbloedingen, Alzheimer, artritis en andere degeneratieve ziektes. Omega-6 vetzuren zijn ook gezond en verlagen het risico op hart- en vaatziekten en passen in een gezonde voeding. Alleen moet het dus meer in balans staan.

De omega 3 zitten in
  • Lijnzaad of lijnzaadolie
  • Koolzaadolie
  • Sojaolie
  • Olijfolie
  • Koolzaadolie
  • Hennepolie
  • Tarwekiemolie
  • Walnoten

In kleine hoeveelheden in groene bladgroenten.
Vette vis, zoals sardines, zalm of haring.

  • Eieren
  • Algen en zeewier
  • Schaaldieren
Omega-6 vetzuren komen onder andere voor in
  • Vlees
  • Margarine en halvarine
  • Teunisbloem olie
  • Maïsolie
  • Zonnebloemolie
  • Palmolie
  • Sesamolie
  • Bak- en braadvetten
Leef je leven, leef gezond

Je kunt je omega-6 gehalte omlaag brengen door de goedkope oliën te vervangen door extra virgin olijfolie. Dit type olijfolie bevat in tegenstelling tot bijvoorbeeld zonnebloemolie veel minder omega-6 vetzuren. Ook kun je beter geen bewerkte producten eten die rijk zijn aan plantaardige oliën, want die zitten gegarandeerd vol omega-6 vetzuren en vaak ook de zeer ongezonde transvetten.

Reageer