Groen Nieuws
Image default

Zout is nummer 1 wereldwijd doodsoorzaak

Wereldwijd is doodsoorzaak nr 1 hart en vaat ziekte

Hart- en vaatziekten staat op de 1 e plaats en kanker op de 2 e plaats. 1 op de 10 oorzaken van hart en vaatziekten is te wijten aan zout. En zout zorgt voor een verhoogde bloeddruk en een grotere kans op hart- en vaatziekten. In Nederland eten de meeste mensen te veel zout.

Een beetje zout is goed voor je

De meeste Nederlanders krijgen veel te veel zout binnen. Gemiddeld ligt dat op 9 tot 10 gram per dag, terwijl 6 gram het maximum is. Teveel zout is slecht voor je bloeddruk, en daarmee voor je hart en bloedvaten, en voor je nieren en zorgt voor botontkalking. Vermijd dus zoute producten.

Voor iedereen is het gezond om minder zout te gebruiken. Gemiddeld 80% van het zout dat we binnenkrijgen zit al in het eten en drinken dat we kopen. Op het etiket is te zien hoeveel zout er in een product zit.

Multinationals

Hoewel er elk jaar een paar duizend mensen in Nederland overlijden aan de gevolgen van te zout eten, lijkt de politiek zich daar geen raad mee, al zijn er in het verleden wel wettelijke regels opgesteld over zoutvermindering in brood. Dat heeft geleid tot een zoutvermindering met maar liefst 21%. Het kan dus wel! Het lastige bij veel andere producten is dat ze vaak niet in Nederland worden gemaakt en zijn daarbij niet alleen bedoeld voor de Nederlandse consument. Dan is het lastig wetten maken die zoden aan de dijk zetten. De minister moet in Europees verband regels afspreken zeggen de meeste politieke partijen. Voor brood was dat een ander verhaal, daar ging het wel om een in Nederland geproduceerd en geconsumeerd product

Alternatief voor te veel zout

Gebruik zelf in je eten geen zout en probeer de smaak van het eten aan te vullen met kruiden……of eet dit product niet! Vermijd vooral kant en klaarmaaltijden zo veel mogelijk en kies voor verse pasta en voor verse of diepvriesgroente. Maar let op: bewerkte groente, zoals spinazie à la crème en groente uit pot of blik, bevat weliswaar evenveel vitamines als verse groente, maar wel veel meer zout. Kies dus voor vers of diepvries.

Fabrikanten doen overigens steeds vaker iets aan het hoge zoutgehalte van kant-en-klaarmaaltijden. Zeker niet iedere maaltijd is dus even rijk aan zout. Kijk altijd even op het etiket!

Pizza

Pizza’s zijn beruchte zoutleveranciers. Neem nu een standaard pizza met kaas en tomaat die je in de winkel kunt kopen. In deze pizza alleen al zit ruim 6 gram zout! Pizza met kaas en tomaat is een uitschieter, maar ook andere pizza’s (met vlees of vis of groente bijvoorbeeld) zitten vol zout.

Alternatief: Maak je eigen pizza! Dit scheelt een hoop zout en is minstens even lekker.

Soep

Ook de soepen uit zakjes, pakjes en blikken kunnen er wat van. Bouillons barsten van het zout (soms wel 7 gram per liter). Maar ook in andere soepen, zoals linzensoep, vermicellisoep, tomatencrèmesoep en uiensoep, zit veel zout.

Alternatief: Maak je soep zelf. Lekker en gezond met verse groenten. Voeg geen zoute soepmixen en bouillonblokjes toe! Bouillon kun je ook zelf maken van vlees en kruiden, zoals peterselie en peper.

Rookworst

Heerlijk bij een winterse stamppot, maar ook erg zout: de rookworst. In een stukje rookworst van 100 gram zit al bijna 3 gram zout.

Alternatief: Denk eens aan vleesvervangers, deze is er ook  in de rookworst variant en is net zo lekker.

Jus en sauzen

Een zakje jus is een zoutbom. Dat geldt ook voor veel sauzen. Vooral in curry zit veel zout: wel 1,5 gram per lepel!

Alternatief:  Jus van vlees bevat maar weinig zout. En wat sauzen betreft bevatten mayonaise en knoflooksaus weinig zout. Sauzen zelf maken, met bijvoorbeeld verse tomaten en knoflook, is ook een goede optie. Om je gerechten op een andere manier op smaak te brengen, kun je kiezen voor verse kruiden zoals bieslook, basilicum en oregano.

Snacks

Een loempiaatje, een bamibal, een paar handjes borrelnoten… Heerlijk allemaal, maar ze staan wel gelijk aan enkele grammen zout.

Alternatief: Van pinda’s en (cashew)noten kun je ongezouten varianten kiezen. Pelpinda’s en walnoten bevatten ook minder zout.

Kaas

Ook kaas is een erg zout product. In een plakje belegen kaas zit al een halve gram zout. Feta uit een pakje en rookkaas zijn ook erg zout.

Alternatief: Uiteraard zijn er ook minder zoute kaassoorten. Neem bijvoorbeeld komijnenkaas of verse geitenkaas of ander broodbeleg.

Broodbeleg

Broodbeleg heb je in allerlei soorten en maten. Er zitten dan ook enkele zoute producten tussen, buiten de al genoemde kaassoorten. Rookvlees, salami en bacon bijvoorbeeld zijn zoute soorten hartig broodbeleg.

Alternatief: Kipfilet en kalkoenfilet zijn lekker en lang niet zo zout als ander hartig broodbeleg. Zoet beleg bevat weliswaar veel suiker ( is ook niet onschuldig) maar nauwelijks zout.

Brood en vis

Er zijn nog veel meer zoute voedingsmiddelen. Sommige broodsoorten zijn zout, en ook sommige vissoorten. Denk aan makreel, bokking en zoute haring.

Maar voor brood en vis geldt dat de gezondheidsvoordelen simpelweg te groot zijn om ze te vermijden, of om alternatieven aan te bieden.

Natrium of zout?

Het is een beetje verwarrend, maar natrium en zout is niet hetzelfde. Natrium is de stof die uiteindelijk zorgt voor de hoge bloeddruk. En dat natrium zit in zout. Op het voedingsetiket staat de hoeveelheid natrium vermeld. Als je die vermenigvuldigt met 2,5, dan weet je precies hoeveel zout er in je product zit.

Als er in 100 gram van een kant-en-klaarmaaltijd 1 gram natrium zit, dan zit er dus 2,5 gram zout in. Eet je vervolgens 300 gram van die maaltijd, dan krijg je 7,5 gram zout binnen.

Door: Guido Sparreboom
Beeld: Wesley van der Linde

De tamme kastanje

Guido Sparreboom

Tips en ideeën voor de groentetuin

Guido Sparreboom

Steeds meer weide koeien moeten voorgoed op stal

Guido Sparreboom

We gebruiken functionele en analytische cookies om uw ervaring op onze website te verbeteren. Gaat u hiermee akkoord? Ja, ik ga akkoord Details